Diş Çekimi Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler

Dişiniz çekildi. Bundan sonrası için ağzınızın birkaç güne ihtiyacı var. Bu sayfada ne yapmanız gerektiğini, hangi durumların normal olduğunu ve ne zaman bizi aramanız gerektiğini yazdık.

Tamamını okumanızı rica ediyoruz. Küçük bile olsa aklınıza takılan bir şey olursa bizi arayın. Boşuna aramak diye bir şey yok.

Not: Burada genel bilgi veriyoruz. Hekiminiz size farklı bir şey söylediyse onun söylediği geçerlidir.

Çekim Tipinizi Tanıyın

Her diş çekimi aynı değil. İyileşme süresi ve hissedecekleriniz, çekilen dişe göre değişiyor. Aşağıdaki üç tipten hangisinin size uygulandığını bilmiyorsanız bizi arayıp sorabilirsiniz.

Bu süreler ortalama. Sizinki biraz daha kısa ya da biraz daha uzun sürebilir. Bir sorun olduğu anlamına gelmez.

Tüm Çekimler İçin Ortak Kurallar

Aşağıdakiler her diş çekiminden sonra geçerli. Çekim ne kadar zor olduysa kurallara o kadar dikkat etmeniz gerekiyor.

Bunlar Normaldir, Korkmayın

Hastalarımızın en çok telaşlandığı konular bunlar. Hepsi iyileşmenin bir parçası.

• İşlemden sonra birkaç saat dudağınız ve diliniz uyuşuk kalır. Anestezinin etkisi çoğu hastada 2-4 saatte geçiyor. Alt çenede biraz daha uzun sürebilir. Bu süre boyunca konuşurken dilinizin kalınlaştığını hissetmeniz ve su içerken dudağınızdan sızdırmanız normaldir. Uyuşukluk ertesi güne kalırsa bizi arayın.
• Çekim yerinde koyu kırmızı, siyaha çalan jölemsi bir şey görebilirsiniz. Gördüğünüz, yaranın üzerini kapatan kan pıhtısıdır. Çürümüş bir doku değildir, iltihap değildir. Olması gereken şeydir ve iyileşmenin başladığını gösterir. Temizlemeye kalkmayın.
• Birkaç gün sonra o bölge beyaz veya sarımsı görünebilir. Pıhtının üzerinde yeni doku oluşurken böyle bir tabaka çıkar. Hastalarımızın çoğu bunu iltihap sanıp telaşlanıyor. İltihap değil, yeni diş etinizin ilk hâli.
• İlk gün tükürüğünüz pembemsi olabilir. Az miktarda kan bol tükürüğe karışınca gözünüze çok kanıyormuş gibi görünür. Gerçek kanamada ağzınız kısa sürede dolar ve tampon kıpkırmızı ıslanır. Aradaki fark budur.
• Ağzınızda demir gibi bir tat olabilir. Kanın tadı. Birkaç gün içinde kendiliğinden geçiyor.
• Birkaç gün hafif kötü koku ve tat olabilir. Yara iyileşirken bölgede kalan artıklar bu kokuyu yapıyor. Tuzlu su ile geçer. Ancak koku çok belirginse ve yanında ateş ya da artan ağrı varsa durum farklıdır, bizi arayın.
• Şişlik 2-3. günde en fazla olur. Çoğu hasta şişliğin her gün biraz daha azalmasını bekliyor. Halbuki şişlik önce artar, 2-3. günde tepe yapar, sonra iner. Yani ikinci gün dünkünden daha şişseniz de kötüye gitmiyorsunuz.
• Yanağınızda veya çenenizde morluk çıkabilir. Deri altındaki küçük damarlardan sızan kan önce mora, sonra yeşile ve sarıya döner. Bir iki hafta içinde kendiliğinden kaybolur.
• Ağzınızı tam açamayabilirsiniz. Çene kaslarınız işlem sırasında yoruldu ve kasıldı. Özellikle arka dişlerde birkaç gün ağzınız az açılır. 3-4. günden sonra kendiliğinden düzelir.
• Çekim yerinde küçük sert bir çıkıntı hissedebilirsiniz. Diş eti çekildikçe altındaki kemiğin kenarı belirginleşebilir. Çoğu zaman diş eti üzerini kapatır ve kaybolur. Batıyorsa kontrole çağırıp düzeltiriz.
• Diliniz sürekli o boşluğa gidebilir. Ağzınızdaki değişikliği fark ettiğiniz için oluyor. Ama dilinizle oraya bastırmayın, emmeyin, kurcalamayın. Pıhtıyı yerinden çıkarabilirsiniz.
• Dikiş atıldıysa ipin ucu uzayabilir veya gevşeyebilir. Diş eti iyileştikçe dikiş gevşiyor. Kendiliğinden eriyen tipteyse 7-10 gün içinde düşer. Erimeyen tipteyse 7-10. günde kontrole çağırıp biz alırız. Rahatsız ediyorsa makasla kesmeye çalışmayın, bizi arayın, biz hallederiz.

Çekim Tipine Özel Notlar

Normal Diş Çekimi Sonrası

• Ertesi gün işinize veya okulunuza gidebilirsiniz. Basit çekimlerde ilk 2-3 gün hafif bir hassasiyet oluyor, sonrası çoğunlukla rahat geçiyor. Ağır iş yapıyorsanız ilk günü hafif geçirin.
• Dikiş atılmadıysa çekim yerine yemek kaçabilir. Tehlikeli bir durum değil ama orada birikmesini istemiyoruz. 48 saatten sonra tuzlu suyu ağzınızda tutup usulca akıtarak temizleyin. Kürdan, iğne veya fırça ucu sokmayın.

Üst Arka Diş Çekimi Sonrası

Üst çenedeki azı dişlerinin ve üst 20 yaş dişlerinin kökleri sinüs boşluğuna çok yakın uzanıyor. Aradaki kemik bazı hastalarda kâğıt kadar ince. Üst arkanızdan diş çekildiyse aşağıdaki kurallar sizin için geçerli.

• En az bir hafta burnunuzu sümkürmeyin. Sümkürürken burun boşluğunda güçlü bir basınç oluşuyor. Bu basınç sinüs ile ağız arasındaki ince bölgeyi zorlar ve iyileşmekte olan yeri açabilir. Burnunuz akıyorsa silin, çekmeyin.
• Hapşırmanız gelirse ağzınızı açık tutun. Hapşırığı tutmaya çalışmak veya ağız kapalı hapşırmak basıncı kat kat artırıyor. Ağzınızı açık tutarsanız basınç dışarı çıkar ve yara zorlanmaz.
• Bir hafta boyunca üflemeli hareketlerden uzak durun. Balon şişirmek, üflemeli çalgı çalmak, pipetle içmek ve ağır yük kaldırmak aynı basıncı yaratıyor. Bu sürede hepsini bırakın.
• Su içerken burnunuzdan gelirse veya burnunuzdan hava kaçtığını hissederseniz bizi arayın. Bu, sinüs ile ağız arasında küçük bir bağlantı kaldığını gösterir. Erken müdahale edildiğinde çözümü basittir, beklendiğinde işlem büyür. Aynı şekilde burnunuzdan tek taraflı kanama veya akıntı olursa da haber verin.
• Yakın tarihte uçak yolculuğunuz veya dalış planınız varsa söyleyin. Kabin basıncı ve dalış, sinüs bölgesindeki basıncı hızla değiştiriyor. İyileşme tamamlanmadan yapılırsa bölgeyi zorlayabilir. Hekiminiz uçuş tarihinize göre size özel bilgi verir.

20 Yaş Dişi Çekimi Sonrası

• İlk iki gün buzu ihmal etmeyin. Arka bölge kaslarla çevrili olduğu için daha çok şişer. Yanağınıza dıştan 20 dakika buz uygulayıp 20 dakika ara vermek şişliği epeyce azaltıyor. Buzu bir beze sarın, doğrudan cildinize koymayın.
• 48 saat dolduktan sonra buzu bırakın, ılık kompres yapın. İlk iki günde soğuk şişliğin oluşmasını engelliyor. Sonrasında ise ılık uygulama kan dolaşımını artırarak biriken şişliğin çözülmesine yardım ediyor. Önce soğuk, sonra ılık. Sırayı karıştırmayın.
• En az bir hafta karşı taraftan çiğneyin. Çekim tarafına baskı uygularsanız pıhtı zarar görür ve iyileşme uzar. Yemeği ağzınızın diğer tarafına atmayı alışkanlık hâline getirin.

Gömülü Diş Çekimi Sonrası

• İlk 2 gün için izin almayı planlayın. Burada daha büyük bir yara var ve vücudunuz iyileşmek için enerji harcıyor. Kendinizi yorgun hissetmeniz normal. Dinlenmek iyileşmeyi hızlandırıyor.
• Dikişlerinize dokunmayın. Dille oynamak ya da parmakla kontrol etmek dikişi gevşetir, yaranın ağzı açılır. Eriyen dikişler 7-10 gün içinde kendiliğinden düşer. Erimeyen tipteyse 7-10. günde sizi kontrole çağırır ve biz alırız, dikiş almak ağrılı bir işlem değil, birkaç dakika sürüyor.
• 4. günden sonra ağzınızı yavaşça açıp kapatın. Kaslar birkaç gün hareketsiz kalınca sertleşiyor. Günde birkaç kez, zorlamadan, ağzınızı açabildiğiniz kadar açıp kapatırsanız çene açıklığınız daha çabuk normale döner. Ağrıya zorlamayın.
• Alt çeneden gömülü diş alındıysa dudakta ve dilde uyuşukluk olabilir. Anestezinin etkisi birkaç saatte geçiyor. Ertesi gün de devam eden bir uyuşukluk varsa bunu bilmemiz gerekiyor. Panik yapılacak bir durum değil ama mutlaka bizi arayın.
• Nefes almakta veya yutkunmakta zorlanırsanız beklemeyin. Çok nadir görülür, ancak şişliğin boyuna doğru yayıldığını gösterebilir ve hemen müdahale gerekir. Kliniğimizi arayın, ulaşamazsanız doğrudan en yakın hastanenin acil servisine gidin.

İlaçlar Hakkında

• Her hastaya antibiyotik verilmez. Antibiyotik sadece gerektiğinde yazılır. Size yazılmadıysa eksik bir şey yapılmış değildir, hekiminiz sizin durumunuzda gerekmediğine karar vermiştir. Gereksiz antibiyotik kullanmanın faydası yoktur, zararı vardır. Reçetenizde antibiyotik yoksa eczaneden kendi başınıza almayın.
• Antibiyotik yazıldıysa kürü sonuna kadar bitirin. Kendinizi iyi hissettiğiniz için ilacı yarıda bırakırsanız hayatta kalan bakteriler yeniden çoğalır ve enfeksiyon daha inatçı hâle gelir. Şikâyetiniz geçse bile son hapı alana kadar devam edin.
• Ağrı kesiciyi ağrı başlamadan alın. İlk dozu anestezinin etkisi geçmeden alırsanız ağrı hiç oturmaz. Ağrı iyice yerleştikten sonra alınan ilaç daha zor etki eder. Size söylenen saat aralığına uyun, kendi kararınızla doz artırmayın.
• Sürekli kullandığınız ilaçları kesmeyin. Tansiyon, şeker, kalp ya da kan sulandırıcı ilaçlarınızı hekiminiz aksini söylemediyse normal şekilde kullanmaya devam edin. Kan sulandırıcı kullandığınızı bize söylemediyseniz hemen arayın, kanama takibinizi ona göre yaparız.
• Aspirini ağrı kesici olarak kullanmayın. Aspirin kanı sulandırdığı için çekim yerinden sızıntıyı artırabilir. Ağrınız için hekiminizin önerdiği ilacı kullanın. Emin değilseniz almadan önce bizi arayın.

Kanama Durmazsa Ne Yapacaksınız?

1. Temiz bir gazlı bezi katlayıp rulo yapın. Gazlı bez yoksa temiz bir mendil de olur.
2. Doğrudan çekim yerinin üzerine koyun. Yanağın içine ya da dişlerin arasına değil, tam yaranın üstüne gelmeli.
3. 30 dakika sıkıca ısırın. Bu sürede konuşmayın, kontrol etmek için çıkarmayın.
4. Gerekirse yeni bir bezle 30 dakika daha tekrarlayın.
5. Bu sırada oturur pozisyonda kalın, uzanmayın.
6. Kanama hâlâ durmuyorsa bizi arayın.

Islatılmış bir siyah çay poşetini de aynı şekilde 30 dakika ısırabilirsiniz. Çaydaki madde pıhtılaşmaya yardımcı oluyor.

Neden Bu Kurallar Bu Kadar Önemli?

• Pıhtı yaranın kendi kapağıdır. Diş çekildiğinde kemikte bir boşluk kalır. O boşluğu kan pıhtısı doldurur, altındaki kemiği ve sinir uçlarını örter. Yeni diş eti ve yeni kemik bu pıhtının üzerinde oluşur. Pıhtı yerinden çıkarsa boşluk açıkta kalır, çok şiddetli bir ağrı başlar ve iyileşme haftalarca uzar. Buna kuru soket deniyor. Bu sayfadaki kuralların çoğu aynı şeyi korumak için var: pıhtıyı yerinde tutmak.
• Uyuşukluk acıyı sustururken sizi korumasız bırakır. Ağrı hissi aslında bir uyarı sistemi. Dudağınızı ısırdığınızda ya da çok sıcak bir şey içtiğinizde canınız yanar ve hemen durursunuz. Anestezi bu uyarıyı geçici olarak kapatıyor. Bu yüzden uyuşukken yenen bir yemek, farkında olmadan ısırılmış bir dudakla veya yanmış bir damakla sonuçlanabiliyor. Uyuşukluk geçene kadar beklemenizi bunun için istiyoruz.
• Tükürmek ve pipetle içmek pıhtıyı çeker. Tükürürken de pipetle içerken de ağzınızın içinde bir emme kuvveti oluşuyor. Bu kuvvet henüz oturmamış pıhtıyı yerinden söküyor. İlk gün tükürmenizi değil, tükürüğünüzü yutmanızı ya da başınızı eğip lavaboya akıtmanızı bu yüzden istiyoruz.
• Sigara iki ayrı şekilde zarar veriyor. Birincisi, sigarayı çekerken oluşan emme kuvveti pıhtıyı oynatır. İkincisi, nikotin damarları daraltır ve yaraya giden kan akışını azaltır. Kan gitmeyen yara iyileşemez. İkisi bir araya geldiğinde o çok ağrılı iyileşme sorununu yaşama ihtimaliniz katbekat artıyor. En az bir hafta ara vermeniz gerekiyor, ilk üç gün kesinlikle içmeyin.
• Sıcak, kanamayı yeniden başlatabilir. Sıcak yiyecek, sıcak içecek, sıcak duş ve hamam damarları genişletir. Genişleyen damarlardan daha çok kan gelir, yeni oluşan pıhtı bozulabilir. Soğuk bunun tersini yapar, damarları daraltır, kanamayı ve şişliği azaltır. İlk gün soğuk tarafta kalın.
• Basınç, üst arka bölgede ayrı bir risk. Üst azı dişlerinin kökleri sinüs boşluğunun tabanına dayanıyor. Sümkürmek, ağzı kapalı hapşırmak ve üflemek bu bölgede basınç farkı yaratıyor. İyileşmekte olan ince bölge bu basıncı kaldıramazsa sinüs ile ağız arasında bir bağlantı açılabilir. Bir haftalık dikkat bu riski büyük ölçüde ortadan kaldırıyor.
• Ağzınızı çalkalamak yaranın kapağını yıkar. Kuvvetli çalkalama pıhtıyı yerinden akıtacak güçtedir. İlk 48 saat hiç çalkalamamanızı, sonrasında tuzlu suyu ağzınızda tutup usulca akıtmanızı bu yüzden söylüyoruz. Amacımız bölgeyi temiz tutmak ama pıhtıya dokunmamak.
• Diğer dişlerinizi fırçalamaya devam etmelisiniz. Birçok hasta korkudan hiç fırçalamıyor. Halbuki ağızda biriken bakteri çekim bölgesi için asıl riski oluşturuyor. Çekim yerine değmeden diğer bütün dişlerinizi normal şekilde fırçalayın. Temiz bir ağız daha hızlı iyileşir.
• Eğilmek ve ağır kaldırmak baş bölgesindeki basıncı artırır. Öne eğildiğinizde veya ağır bir şey kaldırdığınızda kan basıncınız yükselir, çekim bölgesinden yeniden sızıntı başlayabilir. İlk gün ağır işten uzak durun, uyurken de başınızı yastıkla yükseltin.
• Boşluğu boş bırakmak ileride sorun çıkarır. Diş çekildikten sonra oradaki çene kemiği kullanılmadığı için zamanla erimeye başlar. Karşı çenedeki diş boşluğa doğru uzar, yandaki dişler o tarafa yatar. Bu yüzden çekim yerine ne yapılacağını hekiminizle konuşmanız önemli. İmplant tedavisi, köprü ve protez seçeneklerini birlikte değerlendiririz. Ne kadar erken planlarsanız işlem o kadar kolay olur.

Özetle

• İlk 2 saat: tamponu ısırın, yemeyin, içmeyin, tükürmeyin, sigara içmeyin.
• Uyuşukluk geçene kadar: yemek yok, sıcak içecek yok, dudak ve yanak ısırmak yok.
• İlk 24 saat: sıcak yok, pipet yok, çalkalama yok, sigara yok. Buz uygulayın, yumuşak beslenin, dinlenin.
• 2-7 gün: tuzlu su ile nazikçe temizleyin, dişlerinizi fırçalayın, çekim yerine dokunmayın.
• Üst arka diş çekildiyse: bir hafta sümkürmek yok, hapşırırken ağız açık.
• Şişlik 2-3. günde artar, sonra iner. Normaldir.
• Ağrı her gün biraz azalmalı. Artıyorsa bizi arayın.

Diğer bakım rehberlerimize Hasta Rehberi sayfamızdan ulaşabilirsiniz. İmplant yaptıracaksanız İmplant Tedavisi Sonrası rehberimizi de okumanızı öneririz. Kontrol randevunuz için online randevu alabilir, aklınıza takılan her şey için 0212 823 79 72 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.